De koppen uit de editie van 2026 van 'Cost of a Data Breach' waren interessant om te lezen, maar geven ze ook een beter beeld van de mate van weerbaarheid onder cyberprofessionals?
In de 21e editie van het rapport 'Cost of a Data Breach' bedroegen de gemiddelde wereldwijde kosten van een datalek $4.99 miljoen, een aanzienlijke stijging ten opzichte van $4.44 miljoen in 2025. IBM, de sponsor van het rapport, gaf aan dat dit neerkomt op ongeveer $1,100 per uur dat het incident voortduurt, inclusief alles van crisismanagement tot verstoring van de bedrijfsvoering en klantverlies.
Het rapport toonde ook aan dat de gemiddelde tijd die organisaties nodig hadden om een datalek te identificeren en te beperken, was gestegen tot 247 dagen. Wanneer datalekken werden ontdekt door interne IT-teams, daalde dit cijfer tot gemiddeld 209 dagen. In gevallen waarin organisaties zich pas van een datalek bewust werden toen de aanvallers hen daarover informeerden, bedroegen de gemiddelde kosten $ 5.12 miljoen.
Natuurlijk is het nuttig om dit allemaal te weten, en er is een berg onderzoek beschikbaar met dit soort statistieken. Maar wat leren we er nu eigenlijk van? Hoe kun je je mate van weerbaarheid meten op basis van de mogelijke kosten van een datalek, en wat bepaalt nu precies de zakelijke impact van een cyberincident?
Na de grote aanvallen en datalekken van het afgelopen jaar worden organisaties steeds vaker beoordeeld op hoe effectief ze reageren, herstellen en het vertrouwen behouden, in plaats van simpelweg of ze een cyberincident meemaken. Toen een van die incidenten ertoe leidde dat de overheid Jaguar Land Rover voor 1.5 miljard pond moest redden, kwam er meer nadruk te liggen op de voorbereiding, het bestuur en de weerbaarheid van het bedrijf in geval van een cyberincident.
Business Impact
De impact van een datalek op een bedrijf wordt niet altijd afgemeten aan de omvang van een overheidssteunpakket, maar aan hoe een organisatie reageert en hoeveel vertrouwen ze kan behouden door haar gedrag ten opzichte van klanten, partners en aandeelhouders.
Lisa Ventura, cybersecurityspecialist en oprichtster van Cyber Security Unity, zegt dat vertrouwen uiteindelijk tijdens een incident wordt verdiend, niet erna, en dat het wordt hersteld door de kwaliteit en tijdigheid van de communicatie, met name zolang de situatie nog onzeker is: "en niet alleen door het persbericht dat wordt uitgegeven zodra alles is opgelost en weer operationeel is."
Ze zegt dat klanten zich zullen herinneren of ze vroegtijdig op de hoogte werden gesteld, of de informatie accuraat was en of de organisatie hen op de hoogte hield van veranderingen.
“Ik denk dat veel mensen er geen probleem mee hebben dat het bericht onvolledig is, ze vinden het alleen vervelend als er helemaal niets naar buiten komt. Daarom zou ik een specifiek persoon naar voren schuiven die de zaken vanuit een extern perspectief kan bekijken en die zich op zijn gemak voelt bij het uitleggen wat wel en niet bekend is.”
Daarnaast is het de moeite waard om te bekijken hoe erkende raamwerken zoals ISO 27001 deze fundamenten kunnen ondersteunen door middel van incidentrespons, bedrijfscontinuïteit en continue verbetering, en in hoeverre ze organisaties helpen bij het opbouwen van deze capaciteiten.
Van preventie naar veerkracht
Als we het rapport nog eens bekijken, moeten we nagaan wat het ons vertelt over governance en cyberweerbaarheid, en waar die trend naartoe gaat. Het bewijsmateriaal suggereert dat cybersecurity verschuift van een preventiegericht model naar een model gericht op weerbaarheid, waarbij organisaties ervan uitgaan dat sommige aanvallen erdoorheen zullen komen en zich steeds meer richten op het beperken van de schade, het handhaven van de bedrijfsvoering en snel herstellen.
Als een bedrijf niet kan garanderen dat het elke inbraak zal stoppen, kan het de kosten nog steeds verlagen door incidenten eerder te identificeren, ze sneller in te dammen, cruciale bedrijfsprocessen te handhaven, incidentresponsprocedures te testen, gegevens en systemen te herstellen en uiteindelijk het vertrouwen van de klant te herstellen en van het incident te leren. Veerkracht wordt zo een meetbare economische beheersmaatregel in plaats van slechts een concept voor rampenherstel.
Op dit punt gaf 64% van de organisaties aan dat ze na een datalek hun investeringen in beveiliging zouden verhogen . Dit maakt veerkracht tot een kwestie op bestuursniveau, aangezien aanvallers zich steeds vaker richten op vertrouwen, publieke perceptie en de impact op de bedrijfsactiviteiten op de lange termijn. Organisaties hebben nog steeds preventie nodig, maar ze erkennen steeds meer dat preventie alleen geen garantie biedt. Detectie, beheersing, herstel en bedrijfscontinuïteit worden daarom even belangrijke maatregelen voor de effectiviteit van de beveiliging.
Veerkracht vervangt preventie niet omdat organisaties de hoop hebben opgegeven om aanvallen te stoppen. Integendeel, het wordt juist belangrijker omdat de kans om elke aanval te voorkomen afneemt, terwijl de kosten van een aanhoudende aanval toenemen.
Quentyn Taylor, directeur informatiebeveiliging bij Canon Europe, vertelde dat hij een geval kende waarbij twee bedrijven door dezelfde aanvaller waren getroffen. Het ene bedrijf was lange tijd offline, terwijl het andere bedrijf "incidenten tot in de puntjes had gesimuleerd; iedereen wist wat zijn of haar rol was en wat er gedaan moest worden."
Hij zei dat deze blijk van veerkracht en goed bestuur draait om het accepteren dat er slechte dingen zullen gebeuren en de bereidheid om daarmee om te gaan, door te overwegen wat de minst slechte uitkomst zou kunnen zijn en de beste manier te vinden om te herstellen.
"Voor mij gaat veerkracht erom dat mensen begrijpen wat ze moeten doen," zei hij. "Het gaat er niet om dat iedereen zich strikt aan een plan houdt, maar dat iedereen handelt vanuit de geest van het plan. Dát is ware veerkracht."
“Iedereen begrijpt het grotere geheel, iedereen zegt wat zijn of haar rol daarin is, en iedereen weet dat ik de bevoegdheid heb om de juiste beslissingen te nemen als dat nodig is.”
Snel herstel
Uiteindelijk kan de impact van een cyberincident op de bedrijfsvoering al lang vóór het incident worden vastgesteld. Het verschil tussen organisaties die langdurige verstoringen ondervinden en organisaties die snel herstellen, komt vaak neer op goed bestuur, voorbereiding en het vermogen om onder druk effectieve beslissingen te nemen.
Organisaties die veerkracht en hun cruciale processen begrijpen, duidelijk gedefinieerde verantwoordelijkheden hebben, hun responsplannen regelmatig testen en mensen in staat stellen te handelen wanneer de omstandigheden veranderen, geven hier het goede voorbeeld. Ze erkennen ook dat veerkracht niet alleen een technische vaardigheid is, maar een organisatorische, gevormd door leiderschap, communicatie en besluitvorming.
De kosten van een incident hangen daarom niet alleen af van wat er gebeurt, maar ook van hoe goed een organisatie is voorbereid om te reageren en hoeveel controle er is over de bedrijfsvoering.
